Web Sitesini Yenilerken Google Sıralamasını Kaybetmemek

Yeni sitenin yayına girdiği gün herkes memnundur. Tasarım modern, fotoğraflar yeni, yönetim paneli rahat. Birkaç hafta sonra biri Search Console'u açar ve tıklama grafiğinin aşağı doğru kıvrıldığını görür.

Bu tabloyu yıllar içinde çok gördük. Bize “yeni sitemiz yayına girdi, telefonlar azaldı” diye gelen firmaların çoğunda sebep tasarım değildi. Sebep, eski sitenin Google'da yıllarca biriktirdiği değerin yeni siteye taşınmamış olmasıydı.

İyi haber şu ki bu kayıp büyük ölçüde önlenebilir. Aşağıdaki süreci her web tasarım yenilemesinde uyguluyoruz. Sitenizi kim yaparsa yapsın, bu adımların atıldığından emin olun.

Tek bir tavsiyeyle başlayalım: mümkünse her şeyi aynı gün değiştirmeyin. Alan adı, adres yapısı, içerik ve altyapı aynı anda değişirse, bir düşüş yaşandığında hangisinin sebep olduğunu ayırt etmek çok zorlaşır. Alan adı değişikliği şartsa, içerikteki büyük değişiklikleri sonraki bir aşamaya bırakın.

Yayından önce

1. Eski sitenin adres envanterini çıkarın

İlk iş, eski sitede hangi adreslerin bulunduğunu eksiksiz listelemek. Menüde görünen sayfalar yetmez. Yıllar önce yazılmış bir blog yazısı, unutulmuş bir kampanya sayfası, hatta bir PDF katalog bugün hâlâ aramadan ziyaretçi getiriyor olabilir.

Listeyi birkaç kaynaktan birleştiriyoruz:

• Mevcut site haritası (sitemap.xml)
• Search Console'daki Performans raporunda son bir yılda tıklama almış sayfalar
• Analitik aracındaki giriş sayfaları
• Search Console'un Bağlantılar raporunda dışarıdan bağlantı alan sayfalar
• Siteyi baştan sona gezen bir tarama aracının çıktısı
• Görsel aramadan ya da doğrudan dosya bağlantısından ziyaret alıyorsanız görsellerin ve PDF'lerin adresleri

Hepsini tek bir tabloya dökün ve her adresin yanına iki bilgi yazın: ne kadar trafik alıyor, dışarıdan bağlantı alıyor mu. Neye önce bakılacağını bu iki sütun belirler.

2. Her eski adres için yeni bir karşılık belirleyin

Yenilemelerin çoğunda adres yapısı da değişir. “/hizmet.php?id=4” artık “/hizmetler/endustriyel-temizlik” olacaksa, bu eşleşme tabloya satır satır yazılır. Buna yönlendirme eşlemesi diyoruz ve projenin en sıkıcı ama en değerli belgesi odur.

Kural basit. Eski sayfa, yeni sitede en yakın içeriğe 301 ile yönlendirilir. Birebir karşılığı yoksa ait olduğu kategoriye. İçerik bilerek kaldırıldıysa ve gerçekten yerine geçen bir sayfa yoksa, 404 ya da 410 dönmesi zorlama bir yönlendirmeden daha dürüsttür.

301 kalıcı taşınma demektir; Google'a “bu sayfa artık şurada, değerini oraya aktar” der. 302 ise geçici taşınmadır ve site yenilemede neredeyse hiç doğru tercih değildir. Geliştiricinize hangi kodu kullandığını sorun, çünkü bazı hazır sistemler ve eklentiler varsayılan olarak 302 üretiyor.

Zincirlere de dikkat edin. Site daha önce de taşınmışsa elinizde A'dan B'ye giden eski yönlendirmeler olabilir. Yeni sitede B'yi C'ye yönlendirdiğinizde A → B → C zinciri oluşur. Bunları tek adıma indirip A'yı doğrudan C'ye bağlayın.

3. Başlıkları, açıklamaları ve metinleri koruyun

En çok atlanan adım bu, çünkü teknik değil, içerikle ilgili. Yeni tasarımda metinler kısalır, “daha ferah dursun” diye paragraflar silinir, sayfa başlığı marka adına dönüşür.

Google bir sayfayı büyük ölçüde içindeki metne bakarak anlar. Sıralama alan bir sayfanın metninin çoğunu silerseniz, 301 kusursuz olsa bile o sayfanın yeri değişebilir. Bizim tavsiyemiz: trafik getiren sayfaların title etiketini, meta açıklamasını, ana başlığını ve gövde metnini ilk aşamada olduğu gibi taşıyın. İyileştirmeleri yayından birkaç hafta sonra, sayfa sayfa ve ölçerek yapın. Bir düşüş olursa en azından sebebini bilirsiniz.

Görsellerin alt metinleri, sayfa içi bağlantılar ve yapılandırılmış veri (işletme bilgisi, SSS işaretlemesi gibi) de bu kapsamda. Eski sitede varsa yenisinde de olmalı.

4. Test ortamını dışarıya kapatın

Yeni site geliştirilirken genellikle test.firmaniz.com gibi bir adreste durur. Bu adres arama motorlarına açık kalırsa, yeni içeriğiniz yayın gününden önce başka bir adreste dizine girer ve canlı siteyle yarışmaya başlar.

Robots.txt ile engellemek tek başına yeterli değil. Robots.txt taramayı durdurur ama dışarıdan bağlantı almış bir adresin dizine eklenmesini her zaman önlemez. En temiz çözüm test ortamını parolayla korumak; biz kendi test ortamlarımızı varsayılan olarak böyle tutuyoruz.

5. İç bağlantıları yeni adreslere çevirin

Yönlendirmeler dışarıdan gelen ziyaretçiyi kurtarır, ama sitenin kendi içinde eski adreslere verilmiş bağlantı kalmamalı. Menü, alt bilgi, butonlar ve blog yazılarının içindeki bağlantılar doğrudan yeni adresleri göstermeli. Aksi hâlde her tıklama önce bir yönlendirmeden geçer, sayfa gereksiz yere yavaşlar ve Google site içinde tutarsız sinyaller görür.

Canonical etiketleri için de aynı kontrol geçerli: her yeni sayfanın canonical etiketi kendi yeni adresini göstermeli, test adresini ya da eski adresi değil. Site birden fazla dildeyse hreflang etiketleri de yeni adreslere göre yeniden üretilmeli. En çok gözden kaçan kısım, eski yazıların gövde metnine yıllar içinde elle eklenmiş bağlantılar oluyor; bunları veritabanında toplu bir aramayla bulup değiştirmek gerekiyor.

6. Yönlendirmeleri yayından önce deneyin

Eşleme tablosu hazır olduğunda yönlendirmeleri test ortamında çalıştırın. Eski adres listesini bir tarama aracına verip her adresin tek adımda, 301 koduyla ve doğru sayfaya gittiğini kontrol etmek birkaç saatlik iştir. Aynı hatayı yayından sonra, trafik düşerken bulmak çok daha pahalıya patlar.

Yayın günü ve sonrası

Yayın gününü de rastgele seçmeyin. Cuma akşamı ya da bayram arifesinde yayına çıkan bir site, bir sorun çıktığında kimseye ulaşılamayan birkaç gün demek. Mevsimsel çalışan bir işletmeyseniz yeni siteyi yoğun sezonun ortasında değil, sezon başlamadan yayına alın ki olası bir dalgalanma en çok satış yaptığınız haftalara denk gelmesin.

7. Search Console'u güncelleyin

Yeni site haritasını Search Console'a gönderin. Haritada yalnızca dizine girmesini istediğiniz, doğrudan açılan adresler olsun; yönlendirilen ya da noindex taşıyan adresler olmasın.

Alan adı da değişiyorsa, örneğin firmaadi.com.tr'den firmaadi.com'a geçiyorsanız, iki mülkü de Search Console'da doğrulayıp Adres Değişikliği aracını kullanın. Aynı alan adında yalnızca sayfa adresleri değişiyorsa bu araca gerek yok; 301'ler ve yeni site haritası işi görür. Bu iki durum birbirine karıştırılıyor.

8. İlk haftaları yakından izleyin

Taşımadan sonra sıralamalarda bir süre dalgalanma olması normal. Google eski adresleri yeniden taradıkça ve yönlendirmeleri işledikçe durum oturur. Bu dönemde amaç panik yapmak değil, gerçek bir sorunu erken yakalamak.

İlk haftalarda baktığımız yerler:

• Search Console'daki dizine ekleme raporunda ani 404 artışı
• Performans raporunda tıklaması en çok düşen sayfalar (eski ve yeni adres yan yana)
• Sunucu kayıtlarında Google'ın botunun hâlâ hangi eski adreslere geldiği
• Formlar, telefon tıklamaları ve analitik etiketi. Trafik yerindeyken dönüşüm ölçümünün kırılması da az rastlanan bir şey değil.

Belirli bir sayfada kalıcı bir düşüş görürseniz önce o sayfanın eski ve yeni hâlini yan yana koyun. Cevabı sık sık orada buluyoruz: metin kısalmış, başlık değişmiş ya da yönlendirme yanlış sayfaya gidiyordur.

Yönlendirmeleri kaldırmak için de acele etmeyin. Google'ın önerisi en az bir yıl korumak. Biz dışarıdan bağlantı alan adresler için süresiz tutmayı tercih ediyoruz; sunucuya getirdiği yük yok denecek kadar az.

En sık gördüğümüz hatalar

• Tüm eski adresleri ana sayfaya yönlendirmek. Pratik görünür, eşleme tablosu hazırlama zahmetinden kurtarır. Ama Google ilgisiz bir sayfaya yapılan bu toplu yönlendirmeleri çoğu zaman “soft 404” sayar, yani eski sayfanın değeri yeni siteye aktarılmaz. Ziyaretçi açısından da kötü: belirli bir hizmeti arayıp ana sayfaya düşen biri aradığını bulamaz ve geri döner.
• Test ortamının dizine girmesi. Firmanın adını aradığınızda sonuçlarda test adresinin çıkması bu hatanın en görünür belirtisi. Temizlemesi, önlemesinden çok daha uzun sürer.
• Noindex'in canlıda unutulması. Test ortamında konan noindex etiketi, robots.txt'deki “Disallow: /” satırı ya da WordPress'teki arama motorlarını engelleme kutucuğu canlı siteye taşınır. Google sayfaları yeniden taradıkça site aramalardan çekilir ve durumu genellikle ilk fark eden, telefonların sustuğunu gören satış ekibi olur.
• www'lu ve www'suz, http ve https sürümlerinin ayrı ayrı açık kalması. Hepsi tek bir adrese 301 ile toplanmalı.
• Eski blog yazılarını “artık eskidi” diye silmek. O yazılardan biri sitenin en çok trafik alan sayfası olabilir; silmeden önce envanter tablosuna bakın.

Bu süreci tek başınıza yürütmek istemiyorsanız, eşleme tablosundan yayın sonrası takibe kadar olan kısmı SEO optimizasyonu hizmetimiz kapsamında üstlenebiliyoruz.

Yayın günü kontrol listesi

• Canlı sitede noindex etiketi yok, robots.txt'de “Disallow: /” satırı yok.
• En çok trafik alan eski adresler tek tek denendi; hepsi tek adımda, 301 ile doğru sayfaya gidiyor.
• http, https, www'lu ve www'suz sürümler tek bir adrese toplanıyor.
• Canonical etiketleri yeni adresleri gösteriyor, test adresini değil.
• Yeni site haritası Search Console'a gönderildi.
• Alan adı değiştiyse Adres Değişikliği aracı çalıştırıldı.
• Analitik ve dönüşüm etiketleri veri topluyor; iletişim formu gerçek bir gönderimle denendi.
• Test ortamı parola arkasında.

Bu listeyi yayından bir gün önce değil, yayın sabahı ve canlı adres üzerinde kontrol edin. Test ortamında her şeyin doğru olması, canlıda da doğru olduğu anlamına gelmiyor.